Unha ollada profunda sobre a sociedade contemporánea

MASSIMO BRAY*

Son numerosas as suxestións de reflexión que emerxen da lectura das contribucións contidas no número 4 de “Pandora”, dedicado ás élites; diversos corolarios dunha reflexión puntual e detallada sobre que son as élites hoxe, sobre o modo en que se forman e operan, sobre as cuestións principais ligadas ao seu proceso de afirmación e ás modalidades de interacción co contexto político-social actual. Case todas as contribucións incluídas no indicado número, indican que no cadro dos sistemas políticos occidentais, que son centrais na nosa análise, emerxen algunhas tendencias comúns.

En primeiro lugar, como discuto na entrevista con Colin Crouch, a pasaxe das élites nacionais típicas da época do compromiso keynesiano a aquelas, netamente transnacionais, que se afirman na época do predominio da ideoloxía neoliberal. Élites que, para afirmarse e consolidarse, aproveitaron a desconexión das dinámicas do capitalismo respecto ao traballo e do debilitamiento, ligado á perda de capacidade de control dos procesos económicos, tanto dos gobernos nacionais como dos corpos intermedios e de representación das instancias colectivas: tutela do traballo en primeiro lugar.

A revolta contra estas élites económicas transnacionales, no contexto post-crise económica global, levou á afirmación de forzas nacionalistas e populistas, as únicas, polo que parece, capaces de dar unha resposta á pregunta que o cidadán de hoxe, na época post-ideolóxica na que tamén a ideoloxía neoliberal parece ter fendas, se fai. Como recorda o Crouch, esta pregunta é: quen son eu políticamente, a que comunidade sinto pertencer? A esta pregunta, as forzas nacionalistas ofrecen unha resposta fácil e de inmediata comprensión: son un membro desta nación.
Ao discurso anti-inmigrantes e de rexeitamento dos ideais positivos de multiculturalismo e solidariedade humana, as forzas nacionalistas unen, en moitos casos, tamén unha radical retórica anti-establishment. Iso condúcenos a falar do segundo elemento importante entre aqueles que emerxen nos artigos incluídos no número e que máis me impresionaron.
En numerosas democracias occidentais asistimos á afirmación dunha retórica pública, de individuos e forzas políticas (desde Trump ao Movimento 5 stelle) que conquistan apoio facéndose portadores dunha visión anti-establishment. Son forzas que usan en vantaxe propia a percepción difundida entre os cidadáns de que os clásicos dirixentes están afastados dos problemas cotiáns da xente común, que gozan de privilexios non xustificados por criterio de mérito algún e que, no seu actuar cotián, son conducidos polo desexo de preservar e perpetuar o seu status de privilexiados e non da procura do ben común.
A retórica da “casta”, que hoxe conta con 10 anos de existencia, polo demais, ten debilitado fortemente a relación de confianza que naturalmente debería ligar a representante e representado, gobernante e gobernado. É unha retórica que ten deslexitimado profundamente ás clases dirixentes e que investiu, no xuízo, a carga da proba: todos culpables (incapaces, ladróns, aproveitados) salvo proba en contrario. É unha retórica que, como subliña Ilvo Diamanti na súa entrevista, baséase en que o desprazamento do centro de gravidade desde a confianza á desconfianza fai que “os promotores políticos da desconfianza e do medo estean cablagando sobre el para conquistar espazos e apoios?.
Pero, pregúntome, podería enraizarase tan profundamente este sentido de frustración e abandono si as clases dirixentes (políticas, económicas, sociais) non se demostraron tan incompetentes fronte ás manifestacións dos efectos dramáticos dunha crise que xa dura case dez anos? Polo demais, como é sabido, a crítica ás élites, xa sexan políticas ou económicas, acentúase despois do estourido da crise e convértese, grazas a unha linguaxe moi simplificada e ao uso de novas canles de difusión (web e social media, sobre todo), en sentir común de gran parte do “pobo”. Podemos de verdade estar sorprendidos da toma de posición que conteñen noticias como aquela segundo a cal, a nivel global, 8 super ricos posúen bens na mesma cantidade que 3,6 miles de millóns de persoas? Ou tamén, mirando a Italia, que o 1% mellor situado da poboación ten nas súas mans o 25% da riqueza nacional neta.

Máis aló de todo, como Maurizio Franzini subliñaba nun seminario desenvolvido precisamente neste Instituto hai algunhas semanas, entre este limitadísimo número de super ricos estase afirmando unha nova categoría que non debe o seu éxito a méritos particulares, senón a unha nova forma de beneficio que xa non se basea na propiedade, quizá obtida en forma herditaria, dos instrumentos de produción, senón na posesión de talentos para os cales non teñen mérito algún.

O entramado de nefastas consecuencias da crise económica, da que o crecemento do número de pobres no noso país (individuos e familias) é a manifestación máis dramática e rechamante, unido ás desigualdades, outorga un fundamento real a unha percepción de lonxanía das clases dirixentes que mina as bases, paréceme, do proceso democrático e as dinámicas de representación.

Pásase así, como subliña Bottos no seu texto, da crítica dun certo tipo de élite á crítica das élites en canto tales, acabando, en nome dunha concepción radical e directa da democracia, por contestar a mesma existencia das clases dirixentes e deslexitimalas, negándolles a súa autoridade, responsabilidade e moralidade. Prefigurando así unha sociedade que poida prescindir das élites; unha sociedade que poida prescindir das clases dirigentes. En cambio, eu síntome na necesidade de dicir que todos, aquí, partimos da premisa de que as élites son necesarias e que o verdadeiro problema está na fractura que se xerou entre pobo e élite, entre gobernantes e gobernados.

E certamente, neste proceso, é importante abordar, como subliñei nalgúns artigos, unha reparación que sexa real antes aínda que ideal, incidindo sobre os factores estructurais que están na base da situación actual: desigualdades, desocupación, crises das clases medias. Pero isto non basta para resolver aquilo que me parece un problema crucial do asunto: o da formación dunha clase dirixente competente, con autoridade e non elusiva.

É un asunto que sento próximo ao corazón e que vin só mencionada nos interesantes artigos de Emanuele Felice e de Pasquale Terracciano, mentres quizá merecese unha suplemento de reflexión.

Creo que incidiron fortemente, na perda de competencias e de visión das clases dirixentes, dun lado o debilitamento da infraestructura formativa nacional (escola e universidade en primeiro lugar), por outro a excesiva especialización cara a aquilo ao que este sistema se ha ir progresivamente dirixido, producindo co tempo unha clase de “técnicos” e/ou “expertos” carentes da capacidade de ler a complexidade dos procesos no seu conxunto. Por outra banda, o proceso de desintermediación na comunicación e o debilitamento das grandes organizacións de masas fixeron que esta separación entre élite e pobo se fixese física máis aló de ideal: os momentos de verdadeiro encontro entre as persoas (nas seccións, nos lugares de traballo, nas asociacións activas no territorio), aínda con algunha excepción, son en xeral cada vez menos numerosas. Acábase así por perder o pulso dos problemas do país, da verdadeira realidade, das súas historias. Para transformar aos traballadores, que son ante todo persoas e cabezas de familia, en excedente; os cidadáns, que son a osatura da vida civil e democrática, en porcentaxes electorais a conquistar.

Publicado en “www.massimobray.it” en xuño de 2017. Traducido por Administrador. Orixinal: aquí.

* Naceu en Lecce o 11-4-1959. Militante do Partito Democratco, foi Ministro do Gobierno Letta entre o 28-4-2013 e o 22-2-2014.

(O post retoma a intervención pronunciada por Massimo Bray o 7 de xuño de 2017 no “Istituto della Enciclopedia Italiana”, da presentación do nº 4 de “Pandora, rivista de teoria e politica”, titulada “Élite”).

Publicado en Italia, política | Etiquetado , , , | Deja un comentario

Represalia americana contra Alemania

A ofensiva estadounidense aos danos de Alemania terá dimensión dialéctica, comercial, militar, de seguridade. E afectará tamén aos territorios que compoñen a potencial Europa alemá, incluída a Italia do Norte. Coas particulares engranaxes da administración federal adoptando diferentes roles.

A Casa Branca, como é tradición, desenvolverá unha función eminentemente retórica. A Trump correspóndelle a misión de dramatizar a expresión do malestar, situándoa nun ámbito ideolóxico. De modo que se faga intelixible a cuestión para a opinión pública, persuadíndoa da necesidade da manobra. Rexeitar dar a man a Angela Merkel, reputar “malvados” aos alemáns, manifestar o desexo dunha posterior desintegración dun espazo comunitario reinterpretado como teutón, velaquí os sinais (de uso principalmente interno) dun enfrontamento que necesita un relato dicotómico e moralista.

Máis concreto é o rol dos negociadores comerciais da Casa Branca, que poderían restrinxir os términos do NAFTA, golpeando así os establecementos que as industrias bávaras e de Westfalia posúen en México. Onde Daimler produce en Aguascalientes, a Volkswagen en Puebla e en 2019 a BMW abrirá unha fábrica súa en San Luís Potosí.

Así, o Congreso podería impoñer notables restriccións ás mercadorías alemás. Especialmente as producidas pola industria pesada e automobilística. Tamén unha medida moi inferior á imposición do 35% apoiada por Trump sobre os coches teutóns procuraría danos potencialmente fatais para a Bundesrepublik, que exporta case o 50% do seu PIB.

O Pentágono, máis aló de manter estable a actual presenza militar americana, podería ameazar a apertura de novas bases en territorio alemán, como sucedeu o pasado marzo coa publicitada investigación de novos sitios nas inmediacións do porto de Bremerhaven por parte dalgúns oficiais estadounidenses.

Xa que logo, as Forzas armadas USA aumentarán a súa propia actividade en Polonia e en Rumanía. Para inserirse deste xeito entre Berlín e Moscova, impedíndolle a Varsovia e Bucarest ser absorvidas no proxecto militar da República Federal, e alentando novas tensións nas fronteiras do espazo xermánico”.

Mapa e cita procedentes de “Così gli Stati Uniti attaccheranno la Germania”. Publicado o 12-6-2017 na revista italiana de xeopolítica LIMES. Traducido por Administrador, aquí pode verse o orixinal.

Publicado en política | Etiquetado , , | Deja un comentario

Do exilio nace a condición hebraica. Historia da esperanza segundo Y. H. Yerushalmi

MARTA SPIZZICHINO*

Existen temas cos que o xudaismo se ten habitualmente familiarizado, experimentando algúns un gradual proceso de desenvolvemento, en tanto outros deben aínda ser plenamente conceptualizados. O libro de Yosef H. Yerushalmi “Cara unha historia da esperanza xudía” nace como tentativa de colmar o espazo entre estes dous polos: por unha banda os temas cristalizados, pola outra o fluxo de aqueles por definir. Si é certo que o exilio desempeñou o papel de experiencia esencial para o xudaismo tal como hoxe o coñecemos, é tamén certo que non todos os seus aspectos foron oportunamente desenvolvidos. Refírome a “aquela historia da esperanza xudía” que parece estar completamente ausente. “Pénsese que non temos unha historia do Amor, da Morte, nin da Piedade, nin da Crueldade nin da Alegría”, escribía o historiador Febvre en 1941, e si só fose un estudioso de xudaismo faría mención á falta de esperanza como categoría historiográfica. Remitíndose a estas palabras, Yerushalmi pon a cuestión do exilio como terreo de indagación: polemiza contra o enfoque co que a historiografía hebraica pensou a diáspora como mera condición existencial ignorando o valor histórico da mesma.
Nos mesmos campos de traballo, Daniel e Jonathan Boyarin reflexionan sobre o tema acentuando dous parámetros fundamentais para a identidade dun grupo: unha común raíz xenealóxica e a procedencia xeográfica. O tema do exilio e da condición diaspórica abre así o camiño a unha continua reformulación: fai dialogar o lugar do que se provén ou que se abandona con aquel no que se reside, intentando despois avaliar as contradicións internas diso. Contradicións tanto máis evidentes canto máis o exilio intenta expresarse, consciente da inadecuación da lingua para definir a súa condición. De similar importancia é pensar a parella esperanza/desesperación non únicamente en termos de perda, ausencia e nostalxia, senón tamén como continua transformación dictada polas novas suxestións que o desraizamiento impón.

Detrás de todo isto agóchase a pasividade para abrazar unha óptica de desafío en relación co presente e de investimento no futuro. Si a palabra exilio aproxímase ao significado de andar máis aló ou saír, diáspora indica a dispersión dun pobo en relación á terra de orixe, incoprorando ás veces o problema dun posible enraizamento, e entón crecemento. Si o exilio é un leitmotiv desde as primeiras páxina da Biblia -a historia universal comeza coa expulsión do paraíso-, por que non se desenvolve a esperanza, que tamén parece un concepto necesario? Por que non a continua dialéctica entre exilio desde a terra de orixe e residencia na terra que nos acolle? E que dicir dos diferentes modos nos que o exilio pode ser leido -como experiencia real e ideal, por exemplo-? Por non falar das causas que o motivaron e das percepcións que os hebreos terían diso.
O enfoque crítico que Yerushalmi aplica á análise do exilio parece recordar a toma de Xericó: achégase aos poucos ao tema tomándoo desde distintas posicións. Podería comezar a reformularse o estudo do pasado: o comportamento paternalista cara aos xudeus de onte debe ser substituído por unha análise do contexto histórico e dos seus cambios epocais; ao aspecto da fe debe ser achegado o histórico e en lugar do enfoque acrítico debe elixirse o dialéctico. Máis que un libro de historia, o de Yerushalmi parece ser un ensaio de crítica histórica: en cada ringleira escóitase a advertencia da comparación e da discordancia, o único capaz de construír un diálogo entre varios horizontes: temporais, temáticos e históricos.

Publicado o 20-6-2017 na web de UGEI (“Unión de xovens xudeus de Italia”). Traducido por Administrador. Orixinal: aquí.

* Estudante de filosofía na Universidade LA SAPIENZA, de Roma.

Publicado en filosofía, shalom | Etiquetado , , , , , | Deja un comentario

Se salta o euro

O núcleo decisivo para a Bundesrepublik é o monetario. O euro, concibido por franceses e italianos como reparación que os alemáns lle debían aos europeos para unificarse, funciona como multiplicador da potencia comercial alemá no mundo.

Moeda estraña, carente dun Estado que a garanta. Expresión de economías e culturas monetarias incompatibles; a mediterránea, nostálxica do crecemento fundado sobre o estímulo da demanda favorecido pola inflacción; a alemá e dos seus satélites, vinculada aos mercados exteriores, custodia do rigor e refractaria ao atallo inflaccionista.
Para manter con vida ao euro queda o medo das catástrofes derivables da súa morte. Merkel buscará salvar a Eurozona na súa actual configuración xeográfica, sempre que sexa posible.

Despois do traumático G7de Taormina, cando con raro pathos solemnizou a crise cos Estados Unidos, actualmente “non de fiar”, e proclamando que “nós os europeos debemos realmente tomar o noso destino nas nosas mans”, a chanceler parece disposta a considerar a hipótese dun Orzamento común, dun Ministro de Finanzas para a Eurozona, quizá de case-eurobonos disfrazados.

Pero o Plan B, ou sexa un euro do Norte (Neuro) centrado en Alemania irradiando na súa cadea de valor centroeuropeo e escandinavo, está preparado para aflorar en caso de urxencia.

O que é suficiente, en todo caso, para inquietar ao stablishment de Washington. Nas palabras do Council on Foreing Relations, Richard Haass: “Cando Merkel di que Europa non pode fiarse dos outros e debe tomar os problemas nas súas mans marca un punto de inflexión -e deseña aquilo que os Estados Unidos trataron de evitar desde o final da segunda guerra mundial”.

Mapa e cita procedentes de “L’Europa tedesca, incubo americano”, editorial de LIMES 5/17. Extracto do texto publicado na revista italiana de xeopolítica LIMES o 19-6-2017. Traducido por Administrador, aquí pode verse o orixinal.

Publicado en política | Etiquetado , , , | Deja un comentario

Trontiana (1). “Mario Tronti, o comunismo e a liberdade humana” (un artigo de Pasquale Serra)

1. Como todos os grandes autores, tamén Mario Tronti ocupouse, no espazo da súa vida, substancialmente de dúas ou tres ideas fundamentais, retornando continuamente sobre elas, en base a profundizacións e perspectivas aos poucos diferentes. Máis ben, para ser máis precisos, Tronti constantemente ten reflexionado, xa desde os anos da súa mocidade, sobre un só tema (o tema do comunismo nas súas relacións co problema da liberdade humana), construíndo ao redor diso a súa propia especulación como posible solución do mesmo problema. Este é o fondo problemático da súa investigación, e é un fondo o suficientemente amplo sobre o que facer resaltar os diversos aspectos do seu pensamento, os cales -e este é un punto verdadeiramente importante- poden realmente, e finalmente, destacar, restituíndonos así completamente o sentido e o significado integral do seu itinerario intelectual e político, só si se realiza unha historicización completa do operaismo. Porque ao privilexiar a filosofía de “Operai e capitale”, considerado como exclusivo campo de verificación e, á vez, como momento terminal da súa enteira filosofía, acábase por non comprender non só o movemento integral do seu pensamento, senón tamén o mesmo “Operai e capitale”, o cal, ao meu modo de ver, fóra do contexto desta historicización, permanece substancialmente incomprensible. E isto porque antes do operaismo non había a nada, ou un baleiro, senón unha filosofía da liberdade moi determinada, que se inerva depués no operaismo, e que atopa varios desenvolvementos, e diversas manifestacións, nos 45 anos seguintes a aquela experiencia. No caso de Tronti, este itinerario pode dicirse que foi fulmíneo por rapidez e intensidade, si catro anos (1958-1961) son suficientes para abarcalo, desde o primeiro, temerario, escrito sobre Gramsci aparecido en 1958, a un ensaio de 1961 escrito para “Società”, nos cales Tronti, movéndose entre Ugo Spirito e Galvano della Volpe, márcase o obxectivo de gañar un espazo de liberdade, para comezar a pensar despois de Gramsci, porque Gramsci, facendo coincidir pensamento e ser, o pensamento coa realidade, impide mirar o mundo fóra da tradición, para empuxar o presente máis aló de si. Esta é unha forma de acción que traspasa o operaismo, e é unha forma de acción que representa unha radicalización da teoría socialista no interior do movemento operaio, “para darlle -como dirá o mesmo Tronti en Noi “operaisti”- ás loitas operaias unha desembocadura política e non, en cambio, unha forma de pensamento-acción que se coloca fóra e contra ela”. E todo isto, di Tronti, explica ben por que “aquilo que veu despois, nos primeiros anos Setenta (….) non ten nada que ver con estes precedentes”, tanto que, lenta pero inexorablemente, do 68 ao 77, tamén a acción se absolutiza (facéndose cada vez máis desmaterializada e indeterminada), e Tronti toma con firmeza distancias dela, até levantar, coa autonomía do político, unha especie de muro en relación a ela.

2. E o mesmo, obviamente, podería dicirse para o despois, no sentido de que despois do operaismo, entre o “Proscritto dei problemi”, publicado en 1971, na segunda edición de “Operai e capitale”, e “Autonomia do político”, presentado en 1972, emerxe, de modo rechamante, o novo programa de investigación de Tronti, que, entre saltos e desenvolvementos, alcanza até os nosos días.

O asunto é que Tronti, neste breve transcorrer de anos, intúe precozmente que o capitalismo estaba a englobar ao movemento operaio, e que, precisamente por isto, procedía radicalizar a crítica, completar, por dicilo así, a crítica do capitalismo coa crítica da burguesía, porque o capitalismo, absorvendo dentro de si a civilización ao completo, o mundo do home, produciu, escribe Tronti, unha mentalidade burguesa de masas, que é hoxe o noso gran, verdadeiro, adversario.

De aquí, para Tronti, a necesidade da crítica da forma burguesa dominante, e entón tamén (a nivel teórico, obviamente), da democracia política, porque a democracia, tal como escribe en “Dello spirito libero”, encerrando todo dentro das súas fronteiras, sufoca as condicións mesmas da liberdade. Está en cuestión, para Tronti, entón, o homo democraticus, porque é “grazas á hexemonía do homo democraticus” polo que a democracia non só derrotou ao movemento operaio, senón que destruíu tamén ao pobo, e esta destrución representa a verdadeira “traxedia política de hoxe”. E en realidade, a novidade do pensamento de Tronti non está (ou non está unicamente) nesta radical crítica da civilización, senón no feito de introducir no corazón desta crítica, non nas súas marxes, a cuestión do pobo, e xunto a ela, a necesidade dunha política realista. Velaquí a novidade: Tronti aproxima e funde dous temas ou dúas esixencias (crítica da civilización e política realista, pensamento aristocrático e política popular), nunca aproximados até hoxe, facéndoos converterse nos eixos que portan un mesmo pensamento crítico. O asunto é que dentro deste universo burgués vive tamén o pobo, unha pasaxe, di Tronti, devastada, e si a “crítica” ten como referente ao pobo, e non é simplemente un modo de sumar surrealista para abrir conflitos sen ter nin sequera o desexo de pechalos, estar presentes dun modo útil na conxuntura, tentar contar aquilo que algunha vez pode contarse e, entón, durar, é necesario, porque as necesidades dos máis débiles persisten, e persistirán tamén mañá, e é exactamente neste durar no que se xoga, quizá, a sustancia ética de cada un de nós, así como a credibilidade da súa filosofía crítica. Entre os nosos principios e a nosa acción atópanse os outros, e estoutros ou os suprimes ou, dalgún modo, debes recoñecelos, e facer contas con eles. Resulta diso, nun plano estritamente filosófico, que os principios deben sempre facer as súas contas co que é naquel momento posible, para producir os mellores efectos posibles. Isto é o realismo para Tronti, un realismo político popular, porque o pobo ten necesidade de cada cousa, e entón tamén de pouco, e subestimar e desprezar este pouco é algo que só poden facer os ricos, ou aqueles que fan da crítica unha actividade totalmente desmaterializada, completamente separada dun suxeito real-material. Pero nós, repite habitualmente Tronti, todo isto sabémolo, temos experiencia diso, porque “nós non temos necesidade de andar cara ao pobo, porque nós vimos do pobo”.

3. Marxismo, autonomía do político, teoloxía política, filosofía da traxedia, e despois, cada vez máis, filosofía da transcendencia, constitúen a constelación fundamental do pensamento de Tronti, para introducir, velaquí o punto crucial, como nos seus escritos pre-operaistas, “unha pasaxe de discontinuidade“. Trátase, entón, dunha formidable autocrítica do marxismo inmanentista en relación á teoloxía política e á filosofía da transcendencia. Autocrítica en relación á teoloxía política, antes de nada, porque a teoloxía política debe ser comprendida como dimensión base do humano, e o marxismo demostrouse incapaz de comprender esta base e, en consecuencia, tamén os medos, as fraxilidades e a necesidade de seguridade da maioría dos homes, e despois autocrítica en relación á transcendencia, porque, ao contario do que o marxismo sempre pensou, a historia non o é todo, e non se comprende sen a presenza do mal, e o misterio, e a revolución marxista demostrouse incapaz de comprender e de recoñecer este dato fundamental, ontolóxico, da existencia humana. E sen estas dúas autocríticas, que non foron xamais realizadas, o marxismo non terá nunca a capacidade de aferrar o presente e de proporlle aos homes un futuro diferente. Velaquí a anomalía dun pensamento, como o de Tronti, que puxo en cuestión algúns puntos de vista fundamentais da liña dominante do marxismo italiano (a crítica de todas as filosofías moderno-transcendentais, primeiro de nada Hegel vs. Kant, como máxima ejemplificación desta orientación, e do teolóxico-político, de Hobbes a Schmidt), fíxoo coa única finalidade de reforzar a crítica, unha crítica que comporta dereitos, aínda unha vez máis, á filosofía da liberdade, a unha filosofía da liberdade con todo moi diferente a aquela que viramos operar nos escritos pre-operaistas, isto é, ao nexo entre espiritualidade e liberdade. Nunha conversación moi fermosa con Micaela Cuesta, nova e refinada estudiosa arxentina de filosofía, Tronti dio con moita claridade: “existe un buraco antropolóxico na nosa tradición teórica , porque non fomos capaces xamais de extraer dela unha figura alternativa de ser humano. De aquí a importancia do homo religiosus. Unha sociedade/civilización feita de finanzas, técnica, consumo e comunicación, non se limita á explotación da persoa que traballa, e cando traballa, senón da persoa que vive, e cando vive. A forma de vida burguesa do capitalismo vai ocupar agora o foro interno. A dimensión relixiosa, non en tanto pertenza a unha institución igrexa, ou a un fundamentalismo de fe, senón en canto libre coidado atento da propia interioridade, pode constituír, e de feito constitúe, un muro contra o que se estrela a agresión do mundo externo, por completo hoxe en mans de quen manda. Velaí por que, nun mundo completamente desacralizado, unha práctica de alianza a experimentar dáse entre antagonismo e espiritualidade. Certamente que non é este o problema central da revolución, hoxe, pero é un punto novo, estratéxico, para un necesario avance do pensamento crítico”.

Publicado na web “dellospiritolibero.it” o 1º de maio de 2017. Traducido por Administrador, aquí pode verse o orixinal.

 

Publicado en Italia, política | Etiquetado , , , | Deja un comentario

Estados Unidos alemáns

A influencia alemá foi moi forte durante toda a historia estadounidense aínda que os Estados alemáns non tiveran parte na colonización de Norteamérica e tamén tendo en conta que o nacemento do imperio alemán prodúcese en 1871 como para que puidesen darse relacións políticas directas con Alemania en canto tal. Foron a emigración e a cultura os aspectos que terían un rol central até finais do Ottocento.

Segundo o “Census Bureau”, o grupo étnico alemán, con 8 millóns de inmigrados, é o máis numeroso entre os chegados de Europa, máis amplo que irlandeses e ingleses (….).

Aínda hoxe polo menos 50 millóns de americanos contan cunha parcial ascendencia alemá. As chegadas máis masivas tiveron lugar entre 1820 e 1900, con 950.000 inmigrados no decenio 1851-60 e 1 millón no de 1881-90, para despois diminuír velozmente por mor da política contratria á emigración do goberno imperial alemán.

As estatísticas, polo demais, son incertas porque, por mor dos acontecementos históricos, ás veces non inclúen aos alemáns procedentes de rexións que formaron ou formaban parte doutros Estados, como Polonia ou a República Checa, do imperio austriaco, da Suiza alemá e mesmo de Rusia, onde os alemáns tiñan emigrado chamados por Caterina II (….).

A emigración masiva dos Estados alemáns comezou na primeira metade do Ottocento, cando, primeiro os protestantes e despois tamén os católicos bávaros, emigraron alén do Atlántico. En gran parte campesiños non privados dalgún medio económico, atraidos pola posibilidade de adquirir fácilmente terra no Oeste, e tales inmigrados desprazáronse cara ás chairas do Midwest asentándose nunha vastísima área de Ohio a Minnesota, de Cincinnati a Mineapolis (….).

Os xermano-americanos eran un grupo étnico moi diversificado no seu interior, como o eran as sociedades de orixe; pero tamén tiñan unha forte homoxeneidade de tradicións e cultura que non querían abandonar.

Cita procedente de “Origini e carattere dei tedescoamericani”, de LIMES 5/2017: “USA-Germania, duello per l ‘Europa”.

Publicado o 14-6-2017 na revista italiana de xeopolítica LIMES. Traducido por Administrador, aquí pode verse o orixinal.

Publicado en Américas, política | Etiquetado , , | Deja un comentario

Trump lanza a negociación entre Israel e Palestina, a menos que a súa sorte se precipite antes

A iniciativa da administración Trump para dar solución ao conflito israelo-palestino foi considerada habitualmente como improvisada e propagandística.
Aínda así, hai un importante traballo realizado en todos estes meses polos máis autorizados expoñentes da nova administración USA, entre eles o mesmo xenro de Trump, Jared Kushner e sobre todo o Representante Especial para as crises internacionais, Jason Greenblatt.

Na elección de campo de Trump a favor do bloque sunnita, está a vontade de facer emerxer á luz do sol a obxectiva comunidade de intereses entre os grandes Estados árabes e Israel, contra o Irán chiita e os seus aliados, forxando unha verdadeira e auténtica alianza militar, unha especie de NATO do Medio Oriente.

Pero para chegar a isto, como ben aclarou a Trump o rei saudita no cumio de Riad do pasado 22 de maio, procede atopar unha solución á cuestión palestina, reforzando a estabilidade da área enteira.

Para chegar a iso, é necesario pero non suficiente relanzar a negociación entre israelís e palestinos: a Autoridade nacional Palestina e o seu presidente Mahmud Abbas son xulgados demasiado febles e fráxiles para poder garantir que o acordo se cumpra. Débese, xa que logo, achegar ao plano negociador bilateral un cadro rexional de garantías, que só os grandes Estados árabes poden aportar.

Retorna, entón, con forza o Plan Árabe de Paz, ratificado baixo proposta saudita no Cumio da Liga Árabe en 2002, reconfirmado en todas os sucesivos cumios, que propón que todos os Estados Árabes e islámicos recoñezan a Israel e establezan normais relacións diplomáticas e comerciais con este, si Israel restitúe os territorios árabes ocupados en 1967; permite a creación dun Estado palestino con capital en Xerusalém Leste, sobre a base das fronteiras precedentes á Guerra dos 6 días, con posibles intercambios territoriais; e dalle unha solución “xusta e acordada” (entón, acordada tamén con Israel) ao problema dos refuxiados.

Pero para chegar a iso, son necesarios dous pasos intermedios.

Xa nos meses precedentes ao Cumio de Riad, produciuse unha reunión entre os sauditas e os Emiratos Árabes Unidos, do que saíra un documento reservado coa proposta de establecer liñas telefónicas e telemáticas, a apertura de liñas aéreas directas con Israel, así como a normalización das relacións comerciais, si Israel acepta conter os asentamentos dentro dos grandes bloques que se correspondan coas vellas fronteiras anteriores á Guerra do 67, tomando medidas concretas para mellorar a vida dos palestinos e relanza a negociación.

Houbo movementos importantes tamén por parte israelí: Netanyahu, interpelado por Trump no seu primeiro encontro a frear os asentamentos e retomar a negociación, é conscente de non ter moitas alternativas: mentres nos tempos de Obama era posible dirixirse á maioría republicana que controlaba ambas ramas do Congreso, agora non hai outro interlocutor que o presidente USA.

En dúas reunións sucesivas, anteriores á chegada de Trump a Israel, o gabinete de Seguridade do goberno israelí decidía concentrar os asentamentos nos grandes bloques e nas inmediatas áreas adxacentes; lanzaba un paquete de propostas económicas “de boa vontade” cara a Cisxordania, coa apertura de 24 horas da ponte de Allenby cara a Xordania, a realización de dúas áeras industriais no Norte, permisos de construción na Área C (área baixo completo control israelí), a ampliación e mellora dos accesos a Israel. Os dous ministros de Bayit Yehudi (o partido da dereita nacional e relixiosa), Naftalí Bennett e Ayelet Skaked, votaron en contra.

Resulta igualmente significativo que o presidente USA, durante a emocionante visita ao Muro dos lamentos, rexeitase facerse acompañar por representantes do goberno israelí, dado que, como declarou un membros do seu staff, trátase dunha “área de contención”, levando con el únicamente ao cuñado Kushner, que é xudeu, e ao rabino asignado ao mesmo Muro.

Inmediatamente logo da visita de Trump, Jason Greenblatt retornou a Israel, poñendo a punto, xunto aos responsables militares israelís, o sector Norte de Cisxordania, para concretar as zonas da Área C a transformar en “Área B”, con control conxunto israelí-palestino.

E non só, pois está estudando o plan do xeneral Allen, elaborado en 2013 mentres estaba en curso a Iniciativa Kerry, secretario de Estado de Obama: un plan para tutelar os intereses de seguridade israelís en Cisxordania ao longo do val do Xordán e as fronteiras con Xordania, elaborado coa colaboración dos xefes militares israelís, pero despois rexeitado por Netanyahu e polo Ministro de Defensa Moshe Ya’alon. Non casualmente Kris Bauman, que coordinaba o staff de Allen, foi nomeado recentemente conselleiro para aquela Área no Consello Nacional de Seguridade USA.

É agora impensable que na dereita gobernamental, dirixida por Naftalí Bennett, e tamén no interior do Likud, poidan aceptarse medidas deste tipo. As posibles alternativas son ou a substitución de Bennet coa “Unión Sionista”, coalición do laborista Isaac Herzog e da centrista Tzipi Livni, ou a convocatoria de eleccións anticipadas.

En canto aos palestinos, eles ven unha oportunidade en Trump. O primeiro encontro de Abbas co novo presidente, en Washington, resultou positivo, en tanto o segundo, en Belén, foi máis tenso, por mor dos salarios recoñecidos pola Autoridade palestina aos terroristas detidos e ás súas familias. Un eco si houbo na conferencia de prensa final, cando Trump declarou que “a Paz non pode abrirse camiño nun ambiente no que a violencia é tolerada, financiada ou premiada”.

Unha cuestión espiñenta para o presidente Abbas, presionado como está polo líder palestino Marwan Barghouti, que encabezou a folga de fame dos presos palestinos, á que por outra banda Abbas puxo fin ao comezo do Ramadán, facéndose cargo dos gastos da segunda visita mensual das familias dos detidos, suspendida pola Cruz Vermella por falta de fondos.

Ademais, el decidiu suspender o pago dos salarios a 250 ex-prisioneiros de Hamas, en Gaza, entre os máis de 1000 liberados por Israel a cambio da liberación do soldado Shalit.

En términos máis xerais, agudizouse a presión sobre Gaza e sobre Hamas, reducindo nun terzo o pago aos empregados públicos fieis á ANP, substituídos por Hamas, e recortando nun 30% o pago aos israelís da electricidade fornecida a Gaza, así como outros suministros directos á Franxa.

Isto sucede xustamente mentres a crise aberta polos principais Estados árabes contra Qatar, principal sostenedor e financiador de Hamas, agrava as dificultades, despois de que aquel fose declarado movemento terrorista no cumio de Riad do 21 de maio, en presenza de Trump.

Respecto ao futuro, fálase dun próximo encontro entre Netanyahu e Abbas, invitados polo presidente USA, así como da posible convocatoria nos Estados Unidos dunha Conferencia internacional, na que ademais dos líderes israelís e palestinos participen os máximos expoñentes do mundo árabe, para impulsar o inicio da nova negociación entre as partes. Naturalmente, si a sorte do presidente USA non se precipita antes.

Publicado en “huffingtonpost.it” o 13-6-2017. Traducido por Administrador. Orixinal: aquí.

 

Publicado en política, shalom | Etiquetado , , , | Deja un comentario